4 zamanlı benzin motorları
(four-stroke İnternal combustion engines)






Bazı tanımlar ;


Üst ölü nokta (Ü.Ö.N) : Pistonun yön değiştirmeden hemen önce çıkabildiği en üst nokta


Alt ölü nokta (A.Ö.N) : Pistonun yön değiştirmeden hemen önce inebildiğiğ en alt nokta


İçten yanmalı motorlarda bilinmesi gereken sabit parçalar ;


-Silindir kapağı
-Silindir Bloku
-Karter
-Manifoltlar


Hareketli parçalar ;
-Krank mili
-Piston
-Piston kolu (biyel)
-Egzantrik (kam) mili
-subaplar
-subap itecekleri (külbütör düzeneği OHV motorlarda)


Sistemin çalışması ;


1.zaman EMME (SCUK,INDUCTION)


Piston üst ölü nokta konumundan yön değiştirmeye başlamaktadır emme supabı açılır içeriye Karbüratörlü araçlarda benzin hava karışımı injeksiyonlu araçlarda hava atmosferik olarak(aşırı besleme sistemlerinin olmadığı varsayıldı) pistonun yarattığı negatif basınç ile emilir(vakum) injeksiyonlu araçlarda bu esnada injeksiyon da gerçekleşir.


2.zaman SIKIŞTIRMA (SQUIZE,COMPRESSION)


piston alt ölü noktaya konumundan yön değiştirmeye başlar emme ve egzoz subabı kapalıdır. aracın karbüratörü veya injeksiyonlu araçlarda ECU tarafından ayarlanmış hava yakıt karışımı sıkıştırılmaya başlanır.


3.zaman ATEŞLEME - İŞ (COMBUSTION)


Piston üst ölü noktada iken sıkışmış karışım buji elektrotları arasında atlayan kıvılcım yardımıyla ateşlenir. Yanmaya başlayan karışımın yarattığı basınç pistonu alt ölü noktaya doğru iter. Araçların tümü bu itme kuvveti ile hareket ettirilir.


4.zaman EGZOZ (EXHAUST)


Piston alt ölü noktadan yön değiştirmeye başlamıştır, egzoz subabı açılır yanmadan arta kalan gazlar piston marifetiyle silindir dışına süpürülür.



Not;
Kabaca anlatmaya çalıştığım olaylarda bujinin kıvılcım atma anı , emme , egzoz supaplarının açılma hızı + açık kalma süresi vb etmenler motorun karakterini doğrudan etkiler. tüm araçlarda değişkenlik gösterir. mesela egzoz subabı kapanmadan emme subabı açılabilir. yada piston sıkıştırma işlemini tamamlamadan buji kıvılcım atabilir.


araca konulan yakıtın oktan derecesi(yanma anının ayarlanabilmesi için) , egzantrik zamanlamaları(timing) sonderece ince hesaplar gerektiren işlemlerdir. Ciddi motor modifiyeleri bu değişkenler üzerinde oynanarak gerçekleştirilir.



Ehliyet alacak arkadaşların faydalanması ve motorun nasıl çalıştığını merak edenler için hazırladm.